عبد الصبور شاهين ( مترجم : سيد حسين سيدى )
مقدمه 18
تاريخ القرآن ( تاريخ قرآن ) ( فارسى )
است كه در كتاب « سرّ صناعة الاعراب » بيان داشته است . سطح دوم : نمايندهء واقعى اين سطح ، كتاب « شواذ القراءة و اختلاف المصاحف » از رضى الدين ابى عبد اللّه محمد بن ابى نصر بن عبد اللّه الكرمانى است . نسخهء خطى آن را در كتابخانهء الازهر با شمارهء 244 ( بخش قرائتها ) يافتهام . نويسنده در اين كتاب به شيوهء ابن جنّى عمل كرده و در مقدمهء كتاب به منابعش اشاره كرده است . وى مىگويد : « اين ، كتابى است كه آن را در بيان قرائتهاى شاذّ قرآن و اختلاف مصاحف در آنچه كه به نظرم از حيث تلاوت ، سماع و اجازه درست است ، گرد آوردهام » « 1 » . آن گاه مىگويد كه اين مطالب را از دوازده كتاب استخراج كرده است كه سخن دربارهء آنها و نويسندگانش خواهد آمد ؛ در كنار اين ، وى مراجعى ديگر را در لابهلاى كتاب يادآور شده است از جمله ، نقل از ابن عطيّه ( در گذشته به سال 541 ه . ق . ) « 2 » . همان گونه كه ملاحظه مىشود ، وى سندها را از باب اختصار حذف كرده است اين دوازده كتاب ، عبارتند از : 1 - اللوامح 2 - سوق العروس « 3 » 3 - الكامل از هذلى 4 - الاقناع 5 - المبهج 6 - الغاية
--> ( 1 ) الكرمانى ، شواذ القراءة و اختلاف المصاحف ، نسخهء خطى ، ص 4 . [ در خصوص تلاوت ، سماع ، اجازه بنگريد به : كاظم مدير شانهچى ، دراية الحديث ، صص 132 - 136 و نيز : شهيد ثانى ، الرعاية ، ص 231 به بعد ] ( 2 ) همان ، ص 228 ، و ر . ك : ابو حيان ، البحر المحيط ، ج 1 ، ص 10 . ( 3 ) برخى از مراجع آن را « شوق العروس » ذكر كردهاند . [ عنوان اصلى كتاب دهم به صورت زير آمده است : مفردات ابن ابى عليّة ، و كرداب ورش طريق المصريين . منظور از كرداب ، حسين بن على بن عبد الصمد است ] .